Σοφία Βέμπο , ένα όνομα μια ιστορία. Σημείο αναφοράς για τον πόλεμο της 28ης Οκτωβρίου 1940. Η παρουσία της έντονη μέσα από τα τραγούδια όπως επίσης και από την ενεργό δράση της.
Η Σοφία Βέμπο στα μέσα της Γερμανικής κατοχής κινδύνευσε αρκετές φορές, ήταν ένα σύμβολο που η παρουσία της προκαλούσε την οργή και το μίσος των κατακτητών. Έτσι με την βοήθεια των ελληνικών μυστικών υπηρεσιών φυγαδεύτηκε στην Μέση Ανατολή. Λίγοι γνωρίζουν ότι η απόδραση έγινε από το λιμάνι της Κύμης με ένα καΐκι. Σύμφωνα με άλλες μαρτυρίες φυγαδεύτηκε από την παραλία του Τσίλαρου.
Η παραμονή στην Κύμη ήταν πολυήμερη και δύσκολη μέχρι να βρεθεί η κατάλληλη συγκυρία , ντυμένη γριά και με πλαστή ταυτότητα με το όνομα Σοφία Βαμβέτσου, τελικά τον Οκτώβριο του 1942 φυγαδεύτηκε στην Μ. Ανατολή.
Η μυστική οργάνωση ήταν ο ”Μίδας 614” με επικεφαλής τον ταγματάρχη Γιάννη Τσιγάντε, μια ηρωική μορφή που αργότερα σκοτώθηκε σε συμπλοκή με Ιταλούς, σκοτώνοντας προηγουμένως αρκετούς από αυτούς. Ο Τσιγάντες είχε πέσει θύμα προδοσίας. “Μίδας” είχε ονομαστεί η οργάνωση λόγω των χιλιάδων χρυσών λιρών που τον είχε εφοδιάσει το Αγγλικό Επιτελείο Μέσης Ανατολής, για την οργάνωση σαμποτάζ εναντίον του εχθρού.
Αρκετές από τις λίρες είχαν έρθει και στην Εύβοια, γι’αυτό μέχρι τώρα υπάρχουν διάφορες φήμες για ανεύρεση θησαυρών !
Σύνδεσμος της οργάνωσης αυτής στην Κύμη και ο οποίος έφερε το συνθηματικό προσωνύμιο ”παππούς” ήταν ο τότε μητροπολίτης Καρυστίας και Σκύρου Παντελεήμων Φωστίνης. Ήταν μητροπολίτης στην Κύμη από το 1922 μέχρι το 1943, όπου διέφυγε και αυτός στην Μ. Ανατολή. Αρχηγείο της οργάνωσης στην Κύμη ήταν το Ορφανοτροφείο, που είχε δημιουργήσει και συντηρούσε ο Φωστίνης.
Τα ανατολικά παράλια της Εύβοιας, ήταν ο συνήθης τρόπος διαφυγής. Άλλη σπουδαία προσωπικότητα που βοήθησε στην διαφυγή κυνηγημένων ήταν και ο δικηγόρος Σωτήρης Παπαστρατής. Γιος του Αυλωναρίτη Θρασύβουλου Παπαστρατή, έδρασε ως καπετάνιος του ΕΑΜ, κυρίως στην περιοχή των Τσακαίων, και πολλοί μεταξύ αυτών αρκετοί Εβραίοι του χρωστάνε την ζωή τους…
ΝΙΚΟΣ ΔΑΜΙΓΟΣ